EKONOMİ

Faktoring Nedir?

Faktoring

Satış yapan firmanın satış sonrasında tahsil edemediği alacaklarını Factoring firmasına devrederek alacaklarının nakde dönüştürüldüğü finansal bir terim olan faktoring nedir? Pek çok şirketi ilgilendiren bir sistemdir. Ülkemizde her geçen gün artan bu işletmelerin görevleri nelerdir ve hangi işleri yaparlar bugünkü makalemizde bu sorulara yanıt bulmaya çalışacağım.

Vadeli satış yapan işletmelerin her türlü mal ve hizmet satışından doğan alacak haklarını faktor adı verilen finansal kuruluşlara devrederek kısa vadede kaynak sağlamayı amaçladıkları finansman yöntemidir. Bir nevi bir firmanın finansal alacaklarını temlik yolu ile faktor bir kuruluşa devrederek şirketine finans sağlama tekniğidir. Faturaya dayalı, mal ya da hizmet satışından doğmuş veya doğacak alacakların faktoring şirketine temlik edilmesi, faktor tarafından bu alacakların takip ve tahsil edilmesi, alacağın ödenmeme riskinin üstlenilmesi, temlik alınan alacaklar karşılığında temlik edene belirli oranda peşin ödemede bulunmak suretiyle finansal hizmetler sunulması esasına dayanmaktadır. Finansman tahsilat ve garanti hizmetleri sunan ekonomik sistemlerdir.

Faktoring Nedir?

Firmaların mal ve hizmet satışlarından doğan yurt içi ve yurt dışı vadeli alacaklarının faktoring şirketi tarafından temlik alınarak garanti, alacak ve tahsilat yönetimi, finansman hizmetlerinin bir arada sunulduğu komple bir finansman yöntemidir. Kısaca satış yapan bir firmanın satışlarından doğan, henüz tahsil edilememiş alacaklarını Factoring firmasına devrederek nakde dönüştürmesi işlemine isim veren finansal bir terimdir. Factor bir firmaya borç veren kişi veya komisyon alarak satış yapan kimse olarak açıklanabilir.

Faktoring İşleyişi; İşlemlerin gerçekleşebilmesi için alıcı, satıcı ve factor olmak üzere üç tarafın mevcut olması şarttır. Uluslararası factoring de ise buna ek olarak alıcının ülkesinde bulunan muhabir factor gereklidir.

Faktoring işlemlerinin tarafları;

1- Satıcı; Mal ya da hizmeti vadeli olarak satan ve bu satıştan doğan alacakları devreden kişi veya kuruluştur.

2- Alıcı; Satıcıdan mal veya hizmeti açık hesap usulü vadeli olarak satın alan taraftır.

3- Factor; Alacakları devralan satıcıya çeşitli hizmetler sunan aracı kurumudur.

Garanti Hizmet; Açık hesap çalışılan işlemlerde alıcı firmanın acze veya ödeme güçlüğüne düşmesi durumunda alıcı firmaya tanınan limitler dahilinde sağlanan garanti işlemidir.

Tahsilat ve Alacak Yönetimi; Alacaklar, temlik yoluyla faktoring şirketine geçtiği için tahsilat işlemleri faktoring şirketi aracılığıyla yapılmaktadır.

Finansman; Vadesinden önce limit dahilindeki alacakların belli bir ön ödeme oranı üzerinden satıcı firmaya faktoring şirketi tarafından ödenmesidir.

Faktoring Olabilmenin Şartları

  • Alıcı tarafından satıcıya devredilecek mal veya hizmetin olması gerek,
  • Bu ürün veya hizmetin tanımı, tutarı, ödeme vadesi gibi bilgiler içeren bir belgelerin olması,
  • Bu belgenin vadesinden önce satıcı tarafından bir faktoring şirketine temlik edilmiş olması.

Factoring İşleminin Aşamaları:

  • Alıcı ve satıcı arasında vadeli mal ve hizmetlerin satışının olması
  • Satıcının factore başvurması,
  • Factorun kredi değerlendirilmesi
  • Satıcının sözleşmeyi kabul edip onaylaması,
  • Satıcının aldığı siparişlerini bildirmesi,
  • Onay işlemlerinden sonra satıcının mal veya hizmeti alıcıya ulaştırması,
  • Faturaların factore ödenmesini sağlayan alacak temlikinin yapılması,
  • Factor ün alacakların vadesinden önce satıcıya ön ödeme yapması,
  • Alıcının vade sonunda factore ödeme yapması ve factorün ön ödeme ve masrafları düştükten sonra kalan miktarı satıcıya ödemesi.

Factoring Türleri

Factoring Türleri
Factoring Türleri

1- Yurt içi Faktoring; Alıcı ve satıcını aynı ülkede olmasıdır.

2- Uluslararası Factoring; Alıcı ve satıcının farklı ülkelerde yapmış oldukları mal veya hizmetlerin işlemleridir.

3- Açık (İhbarlı) Factoring; Satıcının faaliyetinden doğan anlaşma kapsamı içindeki alacaklar doğduğu andan itibaren factore devredilir ve bu işlem alıcıya bildirilir.

4- Gizli (örtülü-sessiz-ihbarsız) Factoring; İşlemlerin tamamı satıcı adına yapılan işlemlerdir.

5- Gerçek (geleneksel, old-line, non-recourse) Factoring; Factorün kredi riskini üstlendiği işlemlerdir.

6- Gerçek Olmayan (zahiri – recourse ) Factoring; Factorün kredi riskini üstlenmediği işlemlerdir.

7- Vadeli (maturity) Factoring; Factor tarafından satıcıya ödemeler vade sonunda yapılmaktadır.

8- İskontolu Factoring; Satıcının factore devrettiği alacakların vadesinden önce factorun ödeme yapması şeklindeki factoring türüdür.

Faktoring’in Avantajları

  • Kredili satış yapan firmaların, piyasa araştırması, kayıt tutma, bilgi toplama takip işlemleri ve tahsilat işlemlerinden kurtarır. Firma asıl işlerini üretim ve satışını yapar
  • Kredili satış yapan firmaları kredi riskinden korur.
  • Faktoring yolu ile sağlanan finansman kaynağı esnektir. Firmanın faaliyet hacmi genişledikçe, firmaya kendiliğinden oluşan bir finansman kaynağı sağlanır.
  • Firma alacaklarının vadesinden önce sağlanması üreticiye mal, hizmet ve ham madde girdisi için avantaj sağlar.
  • Factoring şirketi, kaynak/nakit sağlamak dışında, başka hizmetler de sunmaktadır. Müşterilerin kredi değerliliğinin saptanması, alacak hakkını satan firmanın muhasebe kayıtlarının tutulması, tahsilât gibi…
  • Malın hatalı, bozuk, siparişe uygun olmaması gibi satıcının sorumluluğu olan durumlar dışında, factoring kurumu alacağın ödenmeme riskini de üstlenebildiğinden, satıcı firma, kredili satışlarda bu tür satışların riskini en düşük düzeye indirmektedir.
  • Factoring yöntemi ile firmalar nakit akış planlarını daha gerçekçi bir şekilde hazırlayabilmekte, mevsimlik olarak artan satışların getirdiği finansman gereksinimini daha kolay karşılayabilmektedirler.
  • Factoring satıcı ve ihracatçıların alacak kalemlerini azaltarak şirket bilançosunun sunumunu güçlendirir.

Factoring’in Dezavantajları 

  • Müşteriye yapılan satış tutarı düşük ve fatura çok yüksek ise, maliyet artmaktadır.
  • Alacak hakkının satışı yolu ile finansman sağlayan firmalara kredili mal satışından kaçınmaktadırlar.
  • Uluslararası factoringde, uygun muhabir factor seçilmeyişi ya da bulunamayışı, factoringin bir diğer dezavantajıdır.

Faktoring Maliyeti

Faktoringde üç tür maliyet söz konusudur: Faktoring komisyonu, faiz ve işlem masrafları.

Factor yapılan bu hizmetin karşılığında satıcının devretmiş olduğu alacaklar üzerinden fatura tutarı ,fatura vadesi ve işin riski üzerinden komisyon alır.

Faiz Oranı: Factoring firması tarafından; ön ödemenin yapıldığı andan tahsilata kadar geçen süre için, kullanılan fona uygulanan, iç ve dış piyasa koşulları dikkate alınarak belirlenen faiz oranıdır.

İşlem Masrafı: Havale, EFT, limit tahsis vb. masraflardır.

 

 

Bir önceki yazımız olan Borsa Emirleri Nedir? başlıklı makalemizde (Limit Emir) Nedir?, Borsa Emirleri Nelerdir? ve Borsa İstanbul Piyasalarına Özgü Emirler hakkında bilgiler verilmektedir.

Zahir Nazlı

Genç, yakışıklı, dinamik, kendini okumaya ve yazmaya adamış karizmatik bir karakter.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Göz Atın
Kapalı
Başa dön tuşu