EKONOMİ

Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi Nedir?

Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi

Emeklilik sonrası oluşacak gelir kaybını telafi etmek amacıyla, çalışma dönemindeki yaşam standartlarının koruması amaçlanan; emeklilikte ek gelir sağlanması hedeflenen ve hane halkı tasarruflarının artırılmasını amaçlayan sistem olan Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi nedir? Sistemden kimler yararlanır? Bu makalemizde belirtilen sistem hakkında yazmaya çalışacağım.

Bireysel Emeklilik Sistemi’nin genişletilmiş halidir. TES, çalışan, işveren ve devlet tarafından, çalışanın bireysel hesabına yapılacak nakdi katkıların emeklilik yatırım fonlarında yatırıma yönlendirileceği ve bu fonların seçiminin ve birikimlerin fonlar arasındaki dağılımının çalışan tarafından yapılacağı bir ikinci basamak emeklilik sistemi olarak planlanmıştır.

Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi Nedir?

Emeklilik sonrası oluşacak gelir kaybını telafi etmek amacıyla, çalışma dönemindeki yaşam standartlarının koruması amaçlanan; emeklilikte ek gelir sağlanması hedeflenen ve hane halkı tasarruflarının artırılmasını amaçlayan sisteme denir.

Yapılan düzenleme ile kıdem tazminatı ile kazanılan hakların korunması sağlanır. Mevcut sistemde çalışan işçilerin kıdem tazminatları oranı %14 tüm çalışanlar bu haktan faydalanamamaktadır. Geliştirilen bu sistem ile istifa eden çalışanlar da bu haktan faydalanabilecek. Çalışanlar açısından bir hak kaybı söz konusu olmayacak. Kıdem tazminatı sisteminde brüt ücretinin yüzde 8,33’ünü kıdem tazminatı olarak alan işçi, karma TES’te yüzde 5,33’ü kıdem tazminatı, yüzde 3’ü işveren katkısı olmak üzere toplamda yüzde 8,33’lük hakka sahip olacak. Yüzde 3’lük işveren katkısı bireysel fon hesabında toplanacak.

Hak kaybı olmayacağı gibi tazminat miktarı az da olsa artacak; çalışan 30 gün üzerinden değil de 31 gün üzerinden tazminat alacak. Her çalışan bu sisteme zorunlu olarak dahil olacak. Çalışanlar, kendi hesaplarından, kıdeminin yatıp yatmadığını, fonun ne kadar değerlendiğini takip edebilecektir.

TSE’e Katılım Durumu ve Uygulama Ne Zaman Başlayacak?

TSE'e Katılım Durumu ve Uygulama Ne Zaman Başlayacak
TSE’e Katılım Durumu ve Uygulama Ne Zaman Başlayacak

Sistem 1 Ocak 2022 tarihinde başlayacak ve özel sektör çalışanları ve tüm çalışanlar dahil edilecek.

Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi Geçiş Haklarının Korunması ve Hak Kaybı

1 Ocak 2022 tarihinde kanunun yürürlüğe girmesi ile tüm çalışanların kıdem tazminatına tabi geçmiş döneme ilişkin hakları aynı şekilde korunacaktır. 1 Ocak 2022’den sonra kıdem tazminatını hak edecek şekilde işten ayrılan çalışan, geçmiş kıdem tazminatını alabilecek, ayrıca yeni sisteme bir aktarım yapılmayacak. Mevcut durumda çalışan istifa ettiğinde yüzde 8,33’lük kıdem hakkının tümü yanarken, karma TES’te bireysel fon hesabındaki yüzde 3’lük hakkı saklı kalacak. Çalışanların karma TES’e geçmeden önceki kıdem tazminatı hakkı da saklı olacağından herhangi bir hak kaybı söz konusu olmayacak. İsteğe bağlı TES kapsamında bireysel fon hesabında biriken tutar, çalışanın bazı istisnalar dışında her durumda ve aynı iş yerinde 1 yıldan fazla çalışması kaydıyla işten kendisi ayrılması koşullarında da kazanılmış hakkı olacak.

TES’e Memurlar Dahil Mi?

Tamamlayıcı emeklilik sistemine sadece özel sektör çalışanları dahil edilmiş olup memurlar dahil edilmemiştir. Aynı zamanda emekliliğine birkaç yıl kalmış olanlar sisteme girmeyecek; ilk kez işe başlayanlar ile emekliliğine uzun yıllar olanlar dahil edilecek.

Firma Değişikliğinde TES Ne Olacak?

Çalışan haklı fesih sebebi dışında işten çıkarılır veya istifa ederse bireysel fon hesabında çalıştığı son firmadaki dönemine ait biriken tutarı aynen korunacak. Bir yıldan daha az sürede iş veya hizmet akdi feshedilen veya istifa ederek işten ayrılan çalışanın işveren katkı payı ve devlet katkısı TES sigorta hesabına aktarılacak ve bu tutar, varsa hukuki süreç kesinleşinceye kadar çalışanın hesabında blokeli olarak tutulacak.

TES’te Vergi Desteği Sağlanır Mı?

Kapsamdaki tüm çalışanların ücretlerinden asgari ücret üzerinden hesaplanan damga vergisi kadar indirim yapılacak.

Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi Hangi Oranda İlave Edilecek?

Karma TES’te yüzde 5,33’lük kıdem hakkı ve yüzde 3 işveren katkısı alınırken, isteğe bağlı TES’te yüzde 4 işveren katkısının yanı sıra yüzde 1 (asgari prime esas kazanç üzerinden) devlet katkısı uygulanacak.

Sistemde çalışan katkısı, katkı payına esas aylık kazancı asgari ücret olan çalışanlar için yüzde 0,5, katkı payına esas aylık kazancı asgari ücretle asgari ücretin iki katına kadar olan çalışanlar için yüzde 1,5, katkı payına esas aylık kazancı asgari ücretin iki katından fazla olan çalışanlar için yüzde 2,5 olarak belirlendi. Çalışanın talepte bulunması halinde, çalışan katkı payı, katkı payına esas aylık kazancın yüzde 6’sına kadar artırılabilecek.

Emeklilik İçin Belli Bir Süre ve Yaş Şartı Var Mı?

Tamamlayıcı emeklilik yaşı 60 olarak belirlendi fakat emekli olmak için herhangi bir süre şartı bulunmuyor. Çalışan adına ödenen katkılar kişinin bireysel fon hesabında yer aldığı için her çalışan emeklilik yaşını doldurduğunda hesabındaki birikime hak kazanmış olacak. Başka bir deyişle 5 yıl çalışana da 30 yıl çalışana da 60 yaşını doldurduğunda bireysel fon hesabındaki birikim kapsamında ödeme yapılacak.

Kaynak: aa.com.tr/tr/ekonomi/adan-zye-tamamlayici-emeklilik-sistemi/1878484

 

 

Bir önceki yazımız olan Tüketici Güven Endeksi Nedir? başlıklı makalemizde Tüketici Güven Endeksi Kategorileri, Tüketici Güven Endeksi Nedir? ve Tüketici Güven Endeksi Verileri Neleri Etkiler? hakkında bilgiler verilmektedir.

Zahir Nazlı

Genç, yakışıklı, dinamik, kendini okumaya ve yazmaya adamış karizmatik bir karakter.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Göz Atın
Kapalı
Başa dön tuşu